Profiteer van jouw concurrent in coöperatieve competitie

• Tweet

Mijn meest beklemmende ervaring als ondernemer? De eerste keer dat ik directe concurrentie kreeg. Ik weet het nog precies, en ik voel het nu nog in mijn buik. Het was in de beginperiode van de Allergiewinkel, de zomer van 1996.

Jolanda Goris (mijn vrouw) en ik, hadden in 1994 met de Allergiewinkel een prachtconcept neergezet. Een unieke speciaalzaak die zich helemaal richtte op de niche van mensen met een allergie.

Wij verkochten allerlei producten om je allergie preventief aan te pakken. Dat combineerden we met gratis adviezen over woonomgeving, voeding en andere allergieverwante zaken. In de winkel zelf en via onze telefonische Allergielijn. Internet was nog even niet in beeld. Dat kwam een paar jaar later.

Een succesvolle combinatie. Uniek voor Nederland, en blijkbaar met veel nieuwswaarde. Wekelijks hadden we de pers over de vloer.

Volop in het nieuws

Ik herinner me de plaatselijke kranten: Brabants Dagblad, Eindhovens Dagblad. Maar ook landelijk: De Telegraaf, Trouw, het AD. En grote weekbladen als Top Santé en Ouders Van Nu.

Op een inimini artikeltje in Libelle kregen we honderden reacties. Onze Allergielijn lag toen echt plat. KPN ontving zoveel klachten van bellers die ons niet konden bereiken, dat ze de lijnen zijn komen doormeten.

En natuurlijk radio en tv. We kregen bezoek van Veronica, RTL-Nieuws, het NOS-Journaal en vele, vele anderen. De studio’s in Hilversum en Aalsmeer hebben we van binnen gezien. Dat was best een belevenis.

Veel uit die tijd hebben we bewaard. Drie dikke ordners vol artikelen, een dvd met tv-fragmenten en cassettes met radio-opnames.

Gestolen succes

We genoten van al die aandacht, maar daarmee hing ons succesverhaal wel aan de grote klok. Dus het onvermijdelijke gebeurde. Onze formule werd gekopieerd.

Met bonkend hart las ik op een goede dag in de zomer van 1996 de eerste advertentie van een concurrent in Zeeland. Dat was in het ledenblad van het Astma Fonds; Contrastma heette dat toen.

En het bleef niet bij die enkeling. In Purmerend zagen we hetzelfde gebeuren, en we hoorden geruchten over de start van een concurrent in Eindhoven.

Ons idee werd ordinair gejat! Zo voelde dat althans. En wij reageerden daar heel fout op.

Concurrenten? Je zou ze de nek om willen draaien

We maakten voor het eerst kennis met directe concurrenten. Dat was schrikken! We konden maar aan één ding denken: “Wat een onrecht! Ons idee, hoe durven ze?! Hoe gaan we ze blokkeren?”

En zo blokkeerden wij onszelf.

In plaats van ons op de bedrijfsvoering te richten, verkwanselden we onze aandacht aan juridische onzin. In plaats van onze klanten te koesteren, hielden we onze blik obsessief strak op de concurrenten. In plaats van te genieten van ons succes, werden we geplaagd door domme angst.

Waar was ons oorspronkelijke enthousiasme gebleven? Wat was er met ons blikveld gebeurd? Het uitbouwen van dat prachtconcept was even helemaal in mist verdwenen. Wij wilden nog maar één ding: ze de nek omdraaien, die vermaledijde concurrenten!

Een emotionele les

Als ik nu op die periode terugkijk, dan kan ik maar één ding concluderen: Van al mijn ondernemingsjaren was dat misschien wel de meest leerzame tijd.

We hebben ons enthousiasme natuurlijk weer hervonden en ons blikveld echt wel weer scherp gekregen, al heeft dat wel wat kruim gekost.

Maar we hebben ook iets heel belangrijks opgestoken. Emotioneel ervaren, eigenlijk. We hebben onschatbaar veel geleerd over hoe je met concurrentie om moet gaan.

En dat komt nu goed van pas, want het is cruciaal voor het succes van vrije werkers.

De les is – niet schrikken nu – ik zal het fluisteren: “Je moet concurrenten eerder knuffelen dan knevelen.”

Knevelen is een domme strategie

Concurrentie is doodnormaal. Wen er nou maar aan.

Als jij een gouden formule hebt bedacht en je ziet dat anderen die kopiëren, dan is dat een bevestiging dat jij slim bezig bent. Doordat anderen zich in jouw niche begeven, is het bewijs geleverd dat er markt is voor jouw product of dienst. Er valt nog heel wat om te zetten dus. Lekker toch?

Die gedachte moet je in je oren knopen. Daarmee hou jij jouw bonkend hart in toom. Het is jouw geruststelling voor als er weer imitator om de hoek kijkt.

Ga vooral niet vechten. Dat zijn spelletjes voor de corporate bedrijven. Vechten kost je bakken geld. Het vertroebelt je scherpe blik. Het verplaatst je focus. Het verlamt je. Je ligt er wakker van. Het staat je succes vreselijk in de weg. Foute boel dus.

Uiteraard moet je je merknaam beschermen, maar daar houdt het wel zo’n beetje op. Als de concurrent zo slim is – en dat zijn de meesten – om zich met een eigen uiterlijk te profileren, dan maak jij je verder niet te druk.

Bedenk dat die ander ook gewoon een ondernemer is. Bekijk hem niet te veel met argusogen. Staar je niet blind op zijn slimmigheden, zijn fraaie logo, zijn advertentieteksten. Dat vertaalt zich vaak in domme jaloezie. En daar word jij echt niet blij van.

Gun de competitie een stukje van de koek. De wereld is groot zat. We zijn met miljoenen in ons landje. Knevel nooit de concurrent.

Speciaal voor vrije werkers: de kracht van coöperatieve competitie

Vrije werkers hebben het goed getroffen als het om de concurrentie gaat. Jij hebt namelijk je eigen unieke micromerk. Onnavolgbaar, niet te kopiëren. Zo is het ook met jouw concurrent.

Hoewel jullie samen in dezelfde niche zitten, heeft ieder – dankzij dat micromerk – een eigen tribe van trouwe volgers. Ik zou zeggen, koester dat gegeven. Het opent namelijk perspectieven.

Je bent geen bedreiging voor elkaars portemonnee. Je kunt elkaar zelfs versterken, al zie je dat zelf misschien niet direct. Praat eens met elkaar. Misschien klikt het wel heel goed. Dat kan een potentieel goudmijntje zijn.

Bied gezamenlijke producten en diensten aan. Zo groeit de markt voor beiden. Zo heb jij jouw tribe meer te bieden. Je klanten zullen je dankbaar zijn.

En dan is er nog iets: Jij bent vast een goede tekstschrijver, terwijl die ander een social media dier is. Speciale kwaliteiten die perfect met elkaar matchen. Wat levert dat ook alweer? Juist ja, synergie!

Een ander voordeel schuilt in naam en faam. Door de samenwerking te zoeken, en ook niet bang te zijn om dat te laten zien, versterk je elkaars aanzien in die gezamenlijke niche.

Twee rijzende sterren; dat is het lonkende perspectief van coöperatieve competitie.